Wstęp
Przychodzi ten moment, że decydujesz się na przeprowadzenie audytu, bo chcesz dowiedzieć się, na jakim poziomie dostępności jest Twoja strona. Nie jesteś ekspertem w tej dziedzinie, ale masz świadomość tego, że niedostępność kosztuje. Początki bywają trudne. Do głowy przychodzą różne pytania.Który rodzaj audytu będzie odpowiedni dla mojego projektu? Czy muszę zrobić pełny audyt dostępności czy wystarczy tylko ten automatyczny? Co jak audyt wyjdzie źle? Kto mi to poprawi?
Z tego artykuł dowiesz się, że istnieją trzy główne podejścia do audytu dostępności: automatyczny, ekspercki i z użytkownikami. Najlepiej działają razem ale na pewnym etapie mogą być też skuteczne w pojedynkę.
1. Automatyczny audyt dostępności.
Audyt automatyczny wykonany jest za pomocą narzędzi, które skanują kod źródłowy i wykrywają błędy dostępności. Na rynku znajduje się wiele takich narzędzi i są one ogólnodostępne np. Axe, Lighthouse, WAVE. Są one jednak dostępne w języku angielskim i wymagają od nas dużej znajomości eksperckiej.
Idąc naprzeciw tym wyzwaniom, stworzyliśmy narzędzie, które w bardzo prosty sposób w języku polskim przedstawi ci stan dostępności twojej strony.
Co musisz zrobić?
- Wejdź na naszą stronę, gdzie będziesz mógł pobrać bezpłatny raport dostępności.
- Wklej link do strony, którą chcesz przetestować.
- Poczekaj ok. 2 minuty — narzędzie przeanalizuje stronę pod kątem dostępności.
Po przeanalizowaniu strony otrzymasz raport, który będzie zawierać:
- Liczbę znalezionych błędów i testów zaliczonych na poziomie A i AA
- Opis 3 najpoważniejszych naruszeń wraz z sugerowanymi zmianami
- Podsumowanie i jasny status dostępności strony
Należy pamiętać, że automatyczne testy pokrywają około 30% kryteriów WCAG. Z całą pewnością jest on jednak szybki i tani i daje już pewien obraz sytuacji. Pełna ocena wymaga jednak dodatkowych testów manualnych. Dlatego audyt automatyczny to tylko pierwszy krok do dostępności. Drugim powinien być audyt ekspercki.
2.Ekspercki audyt dostępności
Audyt ekspercki polega na ręcznej analizie strony internetowej lub aplikacji przez specjalistę ds. dostępności. Audytor wykorzystuje wytyczne (najczęściej WCAG) i własne doświadczenie, by ocenić, czy interfejs spełnia standardy dostępności. Właśnie to doświadczenie daje przewagę nad automatyzacją, która ma swoje ograniczenia.
Audyt ekspercki ma dużą przewagę nad audytem automatycznym, ponieważ stoi za nim człowiek, jest w stanie uwzględnić kontekst, logikę interfejsu i użyteczność. Jest on uzupełnieniem audytu automatycznego i wykrywa błędy, które testy automatyczne nie są w stanie wykryć. Jakie to mogą być błędy np. przy testach automatycznych jesteśmy w stanie wykryć, że nasze zdjęcia mają teksty alternatywne. Natomiast automat nie powie nam już czy te teksty są zgodne z tym co jest na obrazie. Tu potrzebny jest człowiek bo to on będzie w stanie określić właśnie cały kontekst, porównać zdjęcie z tym co rzeczywiście znajduje się na zdjęciu. To jest tylko jeden z wielu przykładów.
3. Audyt dostępności z udziałem użytkowników
Wisienką na torcie powinien być audyt z użytkownikami, a to dlatego, że pokazuje realne problemy użytkowników. Polega on na testach prowadzonych z udziałem osób z niepełnosprawnościami – np. użytkowników niewidomych, słabowidzących, poruszających się z pomocą klawiatury, korzystających z czytników ekranu. Takie testowanie dostarcza z pewnością ciekawych insightów.
Podsumowanie
Wybór rodzaju audyt zależy wyłącznie od ciebie i twojego budżetu, jaki chcesz na niego przeznaczyć. Pełny obraz sytuacji da jednak jedynie połączenie wszystkich audytów: automatycznego, eksperckiego i audytu z udziałem użytkowników. Na dobry początek warto zacząć od oszacowania skali problemu i sprawdzić stronę za pomocą narzędzi automatycznych.